انجمن جامعه‌شناسی ایران

فرهنگ بالای دکتر صدیقی، از مهم‌ترین ویژگی‌های او بود

دکتر غلامعباس توسلی

 

دکتر غلامحسین صدیقی از استادان قدیمی دانشگاه تهران و از دانشجویان دوره رضاشاه بود که در خارج تحصیل کرده و بعد پایه‏گذار علم جامعه‏شناسی در ایران شد. او در فرانسه تحصیل کرد و اولین ایرانی بود که دکترای جامعه‏شناسی گرفت. وی از سال 1317 جامعه‏شناسی آموزش و پرورش را تدریس کرد اما در سال‏های بعد برخوردهایی با او در دانشگاه صورت گرفت.

دکتر صدیقی از فرهنگ بسیار بالایی (ملی و ایرانی) برخوردار بود. به همین دلیل توانست در بخش‏های مختلف و به ویژه وضع لغات جامعه‏شناسی فعالیت بسیار موثری داشته باشد. کلماتی مانند جامعه‏شناسی، نهاد اجتماعی و ... به وسیله این استاد گرانقدر در زبان فارسی بنیان نهاده شده و سپس دکتر ساروخانی و دیگران آنها را به صورت کتاب لغات جامعه‏شناسی در آوردند.

دکتر صدیقی بین سال‏های 1330 تا 1332 در کابینه دکتر مصدق ابتدا وزیر پست و تلگراف و بعد وزیر کشور شد و در واقع برگزاری انتخابات آزاد توسط او انجام شد. وی بعد از کودتا مدتی محاکمه و زندانی شد. پس از آن سال‏ها کم‏کم وارد دانشگاه و رشته علوم اجتماعی شد و چندان در سیاست دخالتی نکرد. دکتر صدیقی در دانشکده علوم اجتماعی و سایر حوزه‏های علمی نقش مهمی داشت. سال‏ها جز جامعه‏شناسی آموزش و پرورش، جامعه‏شناسی عمومی هم تدریس می‏کرد، بعدها درسی به نام اجتماعیات به دانشجویان رشته ادبیات فارسی تدریس کرد که از ابتکارات خود او بود. بخشی از شهرت وی به دلیل علم، دانش و سابقه کار، خصایص اخلاقی، صداقت و اصولی بودن در کارها و فعالیت سیاسی‏اش بود.

دکتر غلامحسین صدیقی علاقه زیادی به فرهنگ ملی، دانشگاه و رشد دانش داشت. هرچند کتابی از او منتشر نشد اما نتیجه عملی کار وی، مثل وضع لغات و اداره موسسه تحقیقات اجتماعی ایشان را به عنوان پدر جامعه‏شناسی ایران معرفی کرد.

شخصیت پایه‏گذار و بنیانگذار دکتر صدیقی محور اصلی علوم اجتماعی در دانشگاه تهران بود. پس از وی نیز در دوره قبل و بعد از انقلاب در دانشگاه‏های دیگر کشور، همان شاگردان او بودند که دانش جامعه‏شناسی را گسترش دادند.

همه حقوق این پایگاه برای انجمن جامعه‌شناسی ایران محفوظ است.